DAHA GÜÇLÜ BİR ŞEHİR İÇİN…
09 Kasım 2017 15:27

 DAHA GÜÇLÜ BİR ŞEHİR İÇİN…

                                              Bedrettin KELEŞTİMUR

Sizlere şöyle bir soru sorulsa,

Nitelikli ama nüfusu az olan bir şehir mi istersiniz?

Tarihi ve kültürel dokusu olmayan bir şehir mi?

Bazı sosyal gelişmeler var ki, sizlerin kontrolü dışındadır!

Sizler farkında bile olmadan bir, “değişimi…” yaşarsınız!

Ve bazen de, “kontrolsüz değişimler…” sizleri ürkütür!

Nüfus hareketleri, onun getirdiği göçler;  bunun en bariz örnekleri olurlar.

1980’lere kadar, “kırsal kültürden…” söz edebiliriz.

İmece dediğimiz, “paylaşma…” kültürü,

Geleneklerimizle birlikte yaşayan, “köy düğünleri…”

Adetlerimiz, örflerimiz, efsanelerimiz…

Cumhuriyetin ilk yıllarında yazılan, “köy romanları…”

Âşık Veysel’in dizlerinde; “benim sadık yârim kara topraktır!”

Sözlerinde, “emeğiyle-alınteriyle…” toprakla bütünleşen bir kültür

Ahmet Kabaklı Hoca ne diyorlar, “ben ninemin masallrıyla…” büyüdüm!

Bu dönemde,  “sözlü kültür…” daha ağır basmaktadır!

Nesilden nesile, “hatıralar…” anlatılır!

Edebi metinlerde,  “hikâyeleşmiş…” hatıraları bulabiliriz.

***                       ***

1980’lere kadar en fazla tartıştığımız konuların başında;

“Tarım Kentleri…” veya “Köy Kentleri…” yer almaktadır.

Buradaki temel felsefe, “şehirlere olan göçlerin…” kontrolü

Tarım Kentleriyle, “kırsal kültürün…” devamlılığıdır!

Ve aynı zamanda,  “merkez köylerle…”  

Birer üretim merkezi konumunda, “tarım işletmelerinin…” kurulması.

Böylelikle daha fonksiyonel bir, “üretim anlayışına…” geçilebilirdi!

Bu kaygılar, bu endişeler sadece, “kitaplarda…” kaldı.

Kendilerine, “uygulama alanları…” bulamadı

***                                       ***

1990’lardan 2017 yılına doğru yol aldığımızda,

Daha ciddi, “kültürel değişimlerle…” karşı karşıya kaldık

Özellikle de, son on yıl içerisinde; “iletişim teknolojilerinde ki…”

Akıllara durgunluk verecek gelişmeler…

“sosyal medya…” denilen bir kavramı da gündeme taşıdı!

Başta, “eğitim…” olmak üzere,

 Kültürel dokumuzu da derinden etkilemeye başladı…

Teknolojinin getirdiği nimetlere/veya değişime “evet…” diyoruz

Ama birşeyler var ki, “duragan olmayan…” göçlerle birlikte;

Özellikle de, “şehirlerimizdeki…” sosyal ve kültürel kirlenmeye “hayır…” diyoruz!

Peki, sadece “hayır…” demekle işin üstesinden gelebiliyor muyuz?

O halde, “sorumluluklarımız…” büyüyor!

Kur’an da Tahrim Suresi 6. Ayette ne buyruluyor;

“Ey inananlar! Kendinizi ve çoluk çocuğunuzu cehennem ateşinden koruyun;

Onun yakıtı, insanlar ve taşlardır…”

Burada, “değerlerin korunması…”

Burada,  “sosyal kirlenmeye…” karşı sorumluluklarımız olacaktır.

***                                       ***

Harput’tan bahsedildiğinde ilk hafızalara taşınan neler olmaktadır?

“Tarihi, kültürü, edebiyatı, musikisi…”

Ve bağrından çıkardığı, “nitelikli insan…” unsurudur!

Bizleri en fazla tedirgin eden nedir?

Bir türlü önü alınamayan, “göçlerdir…”

Elazığ İlimiz, “2008-2014 yılları…” arasında verdiği göç; “138 binlerdir…”

Bu göçler, “nitelikli göçleridr…”

Aynı dönemde, şehrin dışarıdan aldığı göçler, “116 bilnlerdedir…”

Bu göçler, “niteliksiz göçlerdir…”

Burada en büyük sorumluluklar, “şehrin aydınlarına…” düşüyor!

Tekrar ifade ediyoruz, “aslolan mücadelemiz…”

Şehrin, “kültürel kimliğinin…” yaşatılmasıdır!

Sorumluluğunda ötesinde, “boynumuza düşen…” ağır bir vebaldir!

Dünkü yazımızda da ifade ettik;

TUİK’den aldığımız verilere göre;

Türkiye’de Elazığ doğumlularının sayısı; 885 bin 193…

Bunun sadece yüzde 52,8’i ( 467 bin 756 kişi) Elazığ’da yaşıyor

Yüzde 47,2’si (417 bin 437) Elazığ dışında yaşamakta…

Burada, Elazığ ve Elazığ dışındaki, “gönüllü kuruluşlarımız…”

Birer, “ilim, sanat, edebiyat, musiki…” başta olmak üzere,

Herbiri, “irfan ocaklarına…” dönüşmelidirler!

Daha fazla çalışacak ve daha fazla yorulacağız!

Bütün meselemiz nedir?

Kültürel Kimliğimizin, “gelecek nesillere…” aktarılmasıdır!

***                                       ***

Bizim sohbet kültürümüz, Elazığ’da; “kürsübaşı…” olarak adlandırılır

Bu sohbetlerin bizim dilimizde ki adı,

“Muhabbettir…”

Ne deriz,

“Muhabbetten doğdu, Muhammed!”

Bu kavramın kökünde; Sevgi vardır, Dostluk vardır,

Kardeşlik Hukuku vardır, Yarenlik vardır!

Elazığ’daki, “Kürsübaşı” Sohbetlerinin adı;

Diyarbakır’da,  “Velime…” olarak bilinir!

Urfa’da, “Sıra Geceleri…”

Sivas, Tokat, Gümüşhane’de,  “Herfene…”

Gaziantep’te, “Barak Odası…”

Erzurum da ise, “Bar Odası…” olarak bilinir.

Sohbet geleneğinin bütün Anadolu’da;

Değişik isimlerle anıldığını görüyoruz!

Bu güzelim kültürü bizler,

“Kardeş Şehirler…” projeleriyle Anadolu’da; “yeni ufuklar…” açmalıyız!

***                                        ***

Kaybolan mesleklerimizi de, “yeniden inşa…” etmeliyiz

Eski eserlerimizi, “birer atölyeye…” dönüştürerek,

Tarihi geleneğimizde yer alan, “bedestenler…” oluşturarak;

 ‘el sanatlarımız ve mesleklerimizin’ tekrar yüzünü hayata döndürmeliyiz!

. Hiç değilse, o iklimle bir daha haşır neşir oluruz.

Âlemcilik, Bakırcılık, Demircilik, Kalaycılık, Yemenicilik, Keçecilik,

Nalbantlık, Boyahanecilik, Halıcılık,  Terzilik, Testicilik(Bardakçılık),

 Kahve Dibekçiliği(Dövücülük),Tüfekçilik ve Kundakçılık, Hallaçlık,

 Semercilik, Saraçlık, Tabaklık (Dericilik), Helvacılık ve Fırıncılık, Leblebicilik vs

Bunun gibi ata yadigarı olarak unutmaya yüz tutulan meslekler!. .”

Tarihle yüzleşme diye bir söz vardır. Bizler, ‘tarihten kaçarak’ değil;

Ondaki değerlere sahiplenerek bir ahenk oluşturabiliriz.

***                                       ***

İLÇENİN ADI

2015 NÜFUSU

İLÇE                KÖY

1990 NÜFUSU

İLÇE                KÖY

1965 NÜFUSU

İLÇE              KÖY

 

AĞIN

   1.672

    978

 

 

1.926

5.626

ALACAKAYA

11.033

3.818

3.639

   8.005

---

---

ARICAK

10.387

4.464

3.258

13.988

---

---

BASKİL

  5.002

7.979

 

 

2.733

20.199

KARAKOÇAN

15.597

12.478

 

 

2.965

27.885

KEBAN

 4.511

  1.961

 

 

2.746

  7.268

KOVANCILAR

23.333

16.008

10.270

27.586

---

---

MADEN

 5.081

  6.462

---

---

10.166

21.481

MERKEZ

392.412

32.458

---

---

106,180

 

PALU

11.075

7.847

7.900

24.347

 4.035

53.783

SİVRİCE

 3.709

4.366

--

--

3.004

16.549

 

 

Bu köşe yazısı, Elazığ Haber - Günışığı Gazetesi - http://www.gunisigigazetesi.net sitesinden alınmıştır.