13.04.2021, 11:25 137

BİZ BU HALE NASIL GELDİK

Osmanlı da Ramazan Tenbihnamesi

Hepimiz büyüklerimizden Ramazan ayı yaklaşırken ”Nerede o eski Ramazanlar” cümlesini çok duymuşuzdur.

Büyüklerimiz, kendi büyüklerinden duyduklarını ve kendi yaşadıklarını bizlere ballandıra, ballandıra anlatırlardı.

Aslında bu cümlenin altında yatan gerçek bu günün koşullarındaki olumsuzlukları anlatabilmektir.

Eskiye özlem günümüz memnuniyetsizliğinin göstergesidir.

Osmanlı İmparatorluğu döneminde Ramazana hazırlık yapan yalnızca ev hanımları, esnaflar ve cami çalışanları değilmiş.

Devlet de ramazana hazırlanır ve şaban ayının ortalarında Ramazan Tenbihnamesi yayınlarmış.

 Tenbihname, Ramazan öncesi devletin halka, ahlaki ve dini uyarılarda bulunduğu yazılara denilmekteydi.

 Sultan Abdülmecid döneminde hazırlanan bir tenbihname;

"Padişahımızın bazı camileri teşrifi ihtimal dâhilinde bulunduğundan herkes vazifesini en iyi şekilde ifa ede ve saygıda kusur etmeye.

Ramazan'da her zamankinden daha dikkatli ve edepli davranıla.

Gıda fiyatlarına zam yapılmaya.

Kurallara uyula.

Camilerde ve ötede beride oturanlara karışılmazsa da özellikle çarşı içinde, Bayezid'de ve Şehzadebaşı'na giden güzergâhta yol üzerinde dükkânlarda oturulmaya.

Geceleri büyük caddelerde iskemle ile sokak aralarında ve halkın geçip gitmesine engel teşkil edecek şekilde oturulmaya.

Araba aralarında dolaşıp arabalı ve arabasız gelen geçen kadınlara edep dışı davranılmaya ve arabalar Bayezid ve Şehzadebaşı'nda Sokak ortalarında durmaya.

Kadınlar Sultanahmet, Şehzadebaşı ve Laleli Camii dışında diğer büyük camilere girmeye ve ayrıca namaz vakti haricinde vazifeliler haricinde buralara erkekler de girmeye.

Kadınlar, genel olarak belirlenen giyim hükümlerine uygun hareket ede.

Herkes her zaman olması gerektiği gibi özellikle Ramazan'da camilere gele, işi icabı bir yere gidip gelen hademelerden başka kimseler teravih namazında dükkânlarda oturmaya.

Herhangi bir sıhhî özrü bulunmayanlar oruç tuta, bulunanlar da alenî bir şekilde oruç yemeye.

Her zaman temizliğe dikkat edile ve bilhassa Ramazan'da buna daha çok dikkat edile, sokak ortalarına öteye beriye çöp dökülmeye…

Bu tembihleri memurlar suret-i katiye de takip edecekler.

Ola ki tembihe aykırı hareket edenler görülürse cezalandırıla!"

Tenbihnameler Müslüman bir devletin sorumluluğunun ve ince medeniyet telakkisinin en somut örnekleridir.

Bu hazırlıklar Ramazan ayının kutsiliği hususunda devletin ve halkın gösterdiği ehemmiyetin derecesinin bir ifadesi olarak karşımıza çıkmaktadır.

Ramazan ayının bereketli, huzurlu ve afiyette geçmesi bireysel imani bir mesele olduğu gibi aynı zamanda da İslam devletlerinin devlet felsefesinin ve sosyal devlet anlayışının en önemli meselelerinden biri olmuştur.

Bu tenbihname içeriği devletin vatandaşı en iyi şekilde geçirmesi için aldığı tedbirleri göstermekte ve bunu uygulanması için neler yapılmasını önceden bildirmesidir.

Ramazana yönelik tedbirleri her kesimce uygulanması ve özelikle birlik ve beraberliğe özen gösterilmesi, paylaşım duygusu toplumdaki birlik ve beraberliği daha fazla güçlendirmiştir.

Ramazanda halk arasında uygulanan onlarca gelenekten sadece üç tanesini belirteceğim.

  DİŞ KİRASI

Ramazan’ın özü paylaşma, fakir ve zengin arasındaki yardımlaşmaktır. Zenginlerin yaşadıkları köşk ve konakların kapıları herkese açılır ve isteyen herkes bu evlere çat kapı girip yemeğini yiyebilirdi.

ZİMEM DEFTERİ

Zengin kişiler esnafların dükkanlarına uğrar ve veresiye defterlerine bakıp, bu defterde borcu olan durumu iyi olmayan kişilerden birinin borcunu rastgele seçip silerdi.

TEKNE ORUCU

Ramazan’da ilk defa oruç tutmaya başlayan çocuklar büyükler tarafından hediyeler boğulur böylece oruç tutmaya teşvik edilirdi.

Tüm gün oruç tutamayacak yaştaki çocuklar için oruç öğle vaktinde açtırılırdı ve buna ‘Tekne Orucu’ adı verilirdi.

Günümüze gelince bugüne dair de bir takım güzel geleneklerimiz çok azda olsa hala devam ettiğini söyleyebiliriz.

Bu güne dair üzerinde durmak istediği birkaç konu başlığını paylaşmak istiyorum.

Eski Ramazanlar da özelikle temel tüketim maddelerine zam yapılmazmış.

Son haftada markete giden bir insan bir hafta önce almış olduğu ürünü aynı fiyata alması imkansız. Özelikle Ramazanı fırsat bilenler fiyatları haftalık değil günlük hata saatlik artırıyorlar.

Aynı ürünü dört farklı markette farklı ve fahiş fiyata almak mümkün.

Oto kontrolün çeşitli nedenlerden dolayı zayıf olduğu aşikar.

Asıl açı olan ÜRÜNÜ PAHALIYA SATANLARIN,HALKA BİRAZ UCUZ MAL VERENLERİ ŞİKAYET ETMESİ.

Bu hafta en fazla duyduğum cümle RAMAZAN GELDİ FİYATLAR UCTU...

Eski ramazanlarda, geceleri büyük caddelerde iskemle ile sokak aralarında ve halkın geçip gitmesine engel teşkil edecek şekilde oturulmazmış.

Bu güne baktığımızda kaldırımları binalar işgal ettiğinden, ramazanla birlikte değil sokak ve kaldırımlarda, caddelere masa koyulup yemekler yenmekte.

Kaldırımlar işgali yıl boyu devam etmekte. Pandemi yasakları bu tabloyu azaltacak gibi gözüküyor.

Tenbihname de, Ramazan'da her zamankinden daha dikkatli ve edepli oluna ve saygılı davranıla. Şeklinde uyarılara yer verilirmiş.

Günümüzde, kavgaların, tartışmaların en fazla yaşandığı ay Ramazan ayıdır. Trafikte, alışverişte ben merkezli tavırlar karşıdakine saygı duymama hepimizin şahit olduğu bir durum.

Şu anda bile maske takmayan birini uyarmak cesaret istiyor.

Biz, bir birimiz den o kadar uzaklaşmışız ki sadece bağırabiliyoruz.

Konuşmayı unutmuşuz.

Tenbihnamede, arabalı ve arabasız gelen geçen kadınlara edep dışı davranılmaya uyarısı yapılırmış.

Günümüzde tablo tamamen farklı.

Her yerde güvenlik kameraları bulunmasına rağmen kadın ve kızlarımızı rahatsız eden insanlar rastlanmaktadır.

Bu konuda sayfalarca yazı yaz sakta anlatabilmemiz imkansız.

Nerede o eski ramazanlar, cümlesinin arkasına sığınıp günümüz koşularını eleştirmek yerine daha gerçekçi bir yaklaşım ortaya koymamız gerekir.

Bu yaklaşımı şu cümle ile özetleyebilirim.

BİZ BU HALE NASIL GELDİK........

Saygılarımla...

Yorumlar (0)
Günün Anketi Tümü
Selçuk Öztürk ve yönetimi “İstifa” Etmeli mi, Etmemeli mi?
Selçuk Öztürk ve yönetimi “İstifa” Etmeli mi, Etmemeli mi?
26°
açık
Namaz Vakti 07 Mayıs 2021
İmsak 03:36
Güneş 05:12
Öğle 12:25
İkindi 16:14
Akşam 19:27
Yatsı 20:57
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 37 81
2. Fenerbahçe 37 76
3. Galatasaray 37 75
4. Trabzonspor 37 64
5. Sivasspor 37 58
6. Alanyaspor 38 57
7. Hatayspor 37 57
8. Gaziantep FK 37 54
9. Göztepe 37 51
10. Karagümrük 37 51
11. Konyaspor 37 45
12. Rizespor 37 45
13. Antalyaspor 38 43
14. Başakşehir 37 43
15. Malatyaspor 37 41
16. Kasımpaşa 37 40
17. Kayserispor 37 39
18. Ankaragücü 37 38
19. Erzurumspor 38 37
20. Gençlerbirliği 37 35
21. Denizlispor 37 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 33 67
2. Giresunspor 33 67
3. Samsunspor 33 67
4. İstanbulspor 33 61
5. Altay 33 60
6. Altınordu 33 57
7. Ankara Keçiörengücü 33 55
8. Ümraniye 33 50
9. Tuzlaspor 33 47
10. Bursaspor 33 46
11. Bandırmaspor 33 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 33 35
14. Adanaspor 33 34
15. Menemenspor 33 34
16. Akhisar Bld.Spor 33 29
17. Ankaraspor 33 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 34 80
2. M. United 33 67
3. Leicester City 34 63
4. Chelsea 34 61
5. West Ham 34 58
6. Tottenham 34 56
7. Liverpool 33 54
8. Everton 33 52
9. Arsenal 34 49
10. Aston Villa 33 48
11. Leeds United 34 47
12. Wolverhampton 34 42
13. Crystal Palace 33 38
14. Brighton 34 37
15. Southampton 33 37
16. Burnley 34 36
17. Newcastle 34 36
18. Fulham 34 27
19. West Bromwich 34 26
20. Sheffield United 34 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 34 76
2. Real Madrid 34 74
3. Barcelona 34 74
4. Sevilla 34 70
5. Real Sociedad 34 53
6. Villarreal 34 52
7. Real Betis 34 51
8. Granada 34 45
9. Athletic Bilbao 34 45
10. Celta de Vigo 34 44
11. Osasuna 34 40
12. Cádiz 34 40
13. Levante 34 38
14. Valencia 34 36
15. Getafe 34 34
16. Deportivo Alaves 34 31
17. Real Valladolid 34 31
18. Huesca 34 30
19. Elche 34 30
20. Eibar 34 26
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@