24.01.2020, 12:53 89

DOĞU AKDENİZ,BERMUDA ŞEYTAN ÜÇGENİ

Doğu Akdeniz, sahip olduğu enerji kaynaklarıyla uluslararası siyasetin gündemindeki ağırlığını artırmaktadır. Keşfedilmiş ve henüz keşfedilmeyi bekleyen doğal gaz kaynakları pek çok devletin ve petrol şirketinin ilgisini çekmekte ve Doğu Akdeniz, yeni bir rekabet alanı hâline gelmektedir. Bölgede son dönemde yaşanan gelişmeler, Türkiye’yi denklemin dışına itmeye çalışan girişimlerin arttığını göstermektedir. Güney Kıbrıs Rum yönetimi ve Yunanistan, yanlarına İsrail ve Mısır’ı da alarak bölgede bir blok oluşturmaya çalışmaktadır. Geçtiğimiz günlerde, adı geçen bu dört ülkeye ek olarak İtalya, Ürdün ve Filistin’in katılımıyla Doğu Akdeniz Gaz Forumunun kurulmuş olması ortaya çıkan bu bloku gözler önüne sermektedir. Doğu Akdeniz’in önemini artıran bir diğer gelişmeyse Suriye iç savaşında sona gelinmesidir. Savaşın yarattığı belirsizlik ve istikrarsızlık nedeniyle enerji yatırımları yavaşlamıştır. Belirsizlikler ortadan kalktıkça yatırımlar, pazarlıklar ve iş birliği arayışları artmaktadır. Böylece, nüfuz mücadelesi Suriye’den Doğu Akdeniz’e doğru kaymaktadır. Suriye’de oluşacak yeni siyasal yapılanma ve güç dağılımı, bölgedeki enerji kaynaklarının kimler arasında ve nasıl paylaşılacağını belirleyecek bir potansiyele sahiptir. Herhangi bir küresel ya da bölgesel aktörün Suriye’de elde edeceği bir nüfuz ve etki, bu aktöre Doğu Akdeniz denkleminde avantaj kazandırabilecektir. Bu nedenle, pek çok aktör, Suriye’de nihai çözümün kendi çıkarlarına uygun şekilde gerçekleşmesi için çabalamaktadır. Kısacası, Doğu Akdeniz’deki enerji meseleleriyle Suriye’deki savaşı birbirinden ayrı ele almak kolay değildir. Türkiye açısından Doğu Akdeniz son derece kritik bir sorun yaratmaktadır. Birincisi, Suriye’deki kriz, Türkiye’nin güneyinde Akdeniz’e dek uzanan bir terör koridoru oluşması riskini ortaya çıkarmıştır. Türkiye, son yıllarda izlediği, sınırlarının ötesinde başlayan güvenlik stratejileriyle bu risklerin önüne geçmeyi büyük ölçüde başarmıştır.
İkincisi, Türkiye’nin enerji güvenliği ve bir enerji koridoru olmayı hedefleyen politikaları açısından Doğu Akdeniz’deki gelişmeler ciddi riskler yaratmaktadır. Türkiye bu alanda tek taraflı girişimlere itiraz etmekte ve oldubittilerin önüne geçmeye çabalamaktadır.
Üçüncüsü, Doğu Akdeniz Kıbrıs sorunu bağlamında büyük önem taşımaktadır. Kıbrıs Türk halkının çıkarlarının korunması Türkiye’nin önceliklerinden biridir. Türkiye’nin uzun yıllardır temel dış politika sorunlarından biri olan Kıbrıs sorunu hâlen çözümsüz bir vaziyettedir ve yaşanan gelişmeler çözüm için herhangi bir umut doğurmamaktadır. Türkiye’nin Doğu Akdeniz’de şu ana dek izlediği politika herhangi bir oldubittiye izin vermemek ve tek taraflı hamlelerin önüne geçmek biçimindedir. Bu politikanın özellikle Suriye bağlamında başarılı olduğu söylenebilir. Suriye’nin kuzeyinde, sınır hattı boyunca uzanan bir terör koridoru Türkiye tarafından defakto bir güvenli bölgeye dönüştürülmüştür. Bu güvenli bölge son zamanlarda Fırat’ın doğusuna taşınmak istenmektedir. Bu sayede, ABD’nin birtakım devletaltı yapılarla iş birliğine dayanan, Basra’dan Akdeniz’e uzanan bir enerji hattı oluşturma çabası önlenmiştir. Türkiye’nin Suriye’de izlediği strateji ABD’yi bu çabadan vazgeçmek ya da en azından bir süreliğine ertelemek zorunda bırakmıştır. ABD’nin Suriye’den askerlerini çekiyor olması, bölgede Türkiye ile daha yakın bir işbirliğine gideceği anlamına gelmektedir. Bu gelişmeler her ne kadar hâlen belirsizliğini koruyor olsa da uluslararası toplumun Türkiye’nin kararlılığını görmüş olduğu söylenebilir. Türkiye aynı kararlılığı Doğu Akdeniz’deki sondaj faaliyetlerinde de göstermektedir. Bir süredir, ihtilaflı parsellerde gerçekleştirilmek istenen araştırma faaliyetleri Türkiye tarafından önlenmiştir. Doğu Akdeniz Gaz Forumunun kurulması sonrasında, geçtiğimiz günlerde yapılan Milli Güvenlik Kurulu toplantısında konu gündeme gelmiş ve Türkiye tüm tedbirleri almaya devam edeceğini açıklamıştır. Türkiye, meseleye yüksek bir önem verdiğini ve ulusal güvenlik sorunu olarak ele aldığını uzun bir süredir göstermektedir. Bugüne dek, tek taraflı girişimlerin önüne başarıyla geçilmiştir. Ancak bu strateji geçici bir çözüm sağlayabilir. Türkiye uzun vadeli ve sürdürülebilir bir politikaya ihtiyaç duymaktadır. Bu politika Kıbrıs sorununun çözümü, Türkiye’nin doğal gaz arama çalışmaları, bölgeden çıkarılacak gazın hangi güzergâh üzerinden dağıtılacağı, Türkiye’nin genel anlamda enerji politikaları, devam eden süreçte hangi bölgesel ve küresel aktörlerle iş birliği yapılacağı vb. meselelere yanıt veren kapsamlı bir politika olmalıdır. Bu politikanın planlanmasında en ciddi sorun bölgesel ve küresel aktörlerin belirlenmesidir. Türkiye, Doğu Akdeniz’e kıyısı olan hemen hemen tüm ülkelerle ciddi dış politika sorunları yaşamaktadır. İsrail, Mısır, Yunanistan ve Güney Kıbrıs bir enerji bloku oluşturma çabasına girmişlerdir ve bu ekseni Türkiye’yle ilişkilerinde bir koz olarak kullanmaktadırlar. Türkiye bu bölgesel aktörlerle haklı ve anlaşılabilir nedenlerle uzlaşmazlıkları yaşıyor olsa da bütün bu sorunlar Türkiye’yi Doğu Akdeniz enerji denkleminde yalnızlaştırmaktadır. Türkiye’nin Orta Doğu politikalarında en önemli ortaklarından Katar bile Doğu Akdeniz doğal gazına ilgi göstermekte ve Güney Kıbrıs’la ortak biçimde araştırma faaliyetlerinde bulunmaktadır. Bu husus, Türkiye’nin bölgesel ortaklar bulmasının ve bu ortaklara güven duymasının zorluğunu göstermektedir. Bölgenin içinde bulunduğu konjonktür Türkiye’nin işini bir hayli zorlaştırmaktadır. Doğu Akdeniz politikasında küresel ortakların belirlenmesi de ciddi zorluklar getirmektedir. Türkiye uzun bir süredir ABD ve AB ile sorunlu ilişkiler yürütmektedir. Her ikisi de Doğu Akdeniz gazıyla yakından ilgilenmekte ve Türkiye’yi dışarıda bırakan bölgesel blokla birlikte hareket etmektedir. Dolayısıyla Türkiye’nin ortaklık kurabileceği küresel aktörler olarak Rusya ve Çin ön plana çıkmaktadır. Rusya, Suriye’deki iç savaşa dâhil olduğu günden itibaren Doğu Akdeniz’deki varlığını iyice pekiştirmiştir. Ayrıca Doğu Akdeniz doğal gazını kendi kaynakları için alternatif olabilecek ve Avrupa’nın Rus doğal gazına bağımlılığını azaltacak bir kaynak olarak görmektedir. Çin ise stratejik liman yatırımlarıyla bölgeye etki etmeye çalışmaktadır.Görüşmek Dileğiyle …

Yorumlar (0)
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 11 Nisan 2021
İmsak 04:20
Güneş 05:46
Öğle 12:29
İkindi 16:08
Akşam 19:03
Yatsı 20:23
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 31 67
2. Fenerbahçe 32 63
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Gaziantep FK 31 50
6. Alanyaspor 32 49
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Göztepe 33 46
10. Sivasspor 31 44
11. Konyaspor 31 40
12. Antalyaspor 32 39
13. Rizespor 32 36
14. Kasımpaşa 32 35
15. Malatyaspor 31 33
16. Ankaragücü 31 33
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 31 33
19. Gençlerbirliği 31 31
20. Erzurumspor 32 28
21. Denizlispor 31 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 29 60
2. Samsunspor 29 57
3. Adana Demirspor 29 55
4. Altay 29 53
5. Altınordu 29 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 29 49
8. Tuzlaspor 29 41
9. Bursaspor 28 40
10. Bandırmaspor 29 39
11. Ümraniye 28 38
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 28 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 28 19
18. Eskişehirspor 29 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 30 60
3. Leicester City 30 56
4. Chelsea 31 54
5. Liverpool 31 52
6. West Ham 30 52
7. Tottenham 30 49
8. Everton 29 47
9. Leeds United 31 45
10. Aston Villa 30 44
11. Arsenal 30 42
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 30 36
15. Burnley 30 33
16. Brighton 30 32
17. Newcastle 30 29
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 30 21
20. Sheffield United 30 14
Takımlar O P
1. Real Madrid 30 66
2. Atletico Madrid 29 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 29 58
5. Real Sociedad 29 46
6. Real Betis 29 46
7. Villarreal 29 46
8. Levante 30 38
9. Celta de Vigo 29 37
10. Athletic Bilbao 30 37
11. Granada 29 36
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 29 33
14. Osasuna 29 31
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 29 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@