HARPUT İHMAL EDİLİYOR

Elazığ Kültür ve Tanıtma Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Çağlar, Harput için bugüne kadar ciddi ve doğru bir koruma ve yaşatma programı uygulanmadığını belirterek, “ihmale karşı direnen Harput’ta tarih ve kültür zenginliğinden geriye çok az sayıda varlık kaldığını söyledi.

ELAZIĞ GÜNCEL 29.01.2021, 11:58 29.01.2021, 12:30 Günışığı Gazetesi
661
HARPUT İHMAL EDİLİYOR

HARPUT’ UN “KORUMA AMAÇLI İMAR PLANINDAKİ GECİKMELER”

Çağlar, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Harput için bugüne kadar ciddi ve doğru bir koruma ve yaşatma programı uygulanmadığını belirterek, “Kaldı ki gerek devlet ve gerekse yerel yönetimlerin yeteri kadar ilgilenmemeleri nedeniyle zamana ve ihmale karşı direnen bu tarih ve kültür zenginliğimizden geriye çok az sayıda varlık kalabilmiştir. 2005 yılında yapılan yasa değişikliği ile kültür varlıkları ile ilgili işlem ve uygulamaları yürütme görevi Bakanlık yerine yerel yönetimlere verilmiştir. Bu amaçla Belediye ve İl Özel İdareleri bünyesinde, “ Koruma, Uygulama ve Denetim Bürolarının( KUDEB ) kurulması gündeme gelmiştir. 2005 yılından itibaren pek çok Belediye KUDEB’ i aktif hale getirdiği halde ne yazık ki, Elazığ Belediyesi bu birimi on yıl gecikmeli olarak ancak 2015 yılında hayata geçirebilmiştir. Tarih boyunca yirmiye yakın medeniyete ev sahipliği yapmış olan “Harput” gibi zengin bir tarih ve kültür değerinin korunması ve yaşatılması için Vakfımız öncülük etmiş ve Elazığ Belediyesi ile gerçekleştirdiği bir proje ile Harput’u UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine aldırmayı başarmıştır.  Amaç bu tarih ve kültür zenginliğini yaşatmak ve gelecek kuşaklara miras olarak bırakılmasını sağlamak ve en önemlisi Harput’ u bizim olmaktan çıkarıp insanlığın ortak mirası olarak Dünyaya takdim etmekti. Böylece bu zenginliği korumak mümkün olacaktı.

Ne yazık ki, attığımız adımlar ve gayretimiz yeteri kadar anlaşılmadı. Harput’ un evrensel bir değer olarak dünyaya tanıtılması ve takdimi için ortaya koyduğumuz düşünce ve önerilerimize şehir cevap vermedi. Anlaşılan o ki, Harput ile ilgili farklı niyet ve görüşler bulunmaktadır. Bu nedenle bugüne kadar dile getirilen görüş ve düşüncelerin dışında imar planı gibi yapılması gereken teknik çalışmaların uzun süre geciktirilmiş ve ihmal edilmiş olması yeni bir tartışma konusu yaratmıştır. Görünen o ki, bugüne kadar doğru olarak koruyamadığımız Harput’ un, koruma amaçlı imar planına da yeteri kadar sahip çıkamadık.” dedi.

HARPUT’ UN KORUMA AMAÇLI İMAR PLANI

Harput’un 1982 tarihinde Kentsel Sit Alanı ve 1’nci Derecede Arkeolojik Sit Alanı olarak tescillendiğini, Koruma Amaçlı İmar Planının ise 2008-2009 yıllarında yapıldığını ifade eden Çağlar, “İmar planındaki eksiklikler ancak 2018 yılında giderilmiş ve tarihi Harput’ un sokak gelişiminin daha sağlıklı olarak düzenlenmesi için plan tamamen yeniden gözden geçirilmiştir. Bu arada ciddi bir zaman kaybına neden olunmuş olsa da, bazı iyileştirmelerin yanı sıra, konakların konumu bitişik olarak tasarlanmış ve hazırlanan imar planı Şubat/2019 tarihinde Kültür ve Turizm Bakanlığı’na gönderilmiştir. Planın Bakanlık olurundan sonra Diyarbakır “Kültür Varlıkları Koruma Bölge Kuruluna gönderilerek onaylanması ve prosedürün tamamlanması gerekmektedir. Harput’ un koruma amaçlı imar planının yapılmaya başlandığı 2008-2009 yılları ile bu konuda son aşamaya geleceği tarih henüz belli olmaması bir yana, şimdiden aradan yaklaşık 12-13 yıl gibi bir süre geçmiştir. Gerek bu geçen sürenin yarattığı zaman kaybı ve gerekse hazırlanan planın Kültür ve Turizm Bakanlığına gönderildiği Şubat/2019 tarihinden bugüne kadar şehrin ilgisizliği nedeniyle Bakanlık olurundan geçmemesi yeni bir zaman kaybı yaratmıştır. Bu gecikmelerle neleri kaybettiğimizi düşünmek bile istemiyoruz.” İfadesini kullandı.

BUNDAN SONRA YAPILMASI GEREKENLER

Kentsel Sit Alanı olan Harput’ ta önemli ve tarihi dokuya uygun restorasyon ve turizm adına yapılacak yatırım alanlarında kamulaştırma çalışmaları yerel yönetimin uygun görmesi halinde yapıla bilineceğine dikkat çeken Başkan Çağlar, şunları kaydetti: “Kentsel Sit Alanı olan Harput’ ta önemli ve tarihi dokuya uygun restorasyon ve turizm adına yapılacak yatırım alanlarında kamulaştırma çalışmaları yerel yönetimin uygun görmesi halinde yapılabilir. Hatta kamulaştırma çalışmalarında “Fırat Kalkınma Ajansı”nın vereceği hibelerden yararlanılabilir. Ayrıca İl Özel İdaresi “Kültür Varlıkları Katkı Payı”ndan kaynak yaratılabilir. Harput’ ta yapılacak restorasyon ve inşa çalışmalarına Avrupa Birliği’nin tarihi varlıkların korunması ve yaşatılması amacı için verdiği fonların iyi bir kaynak olacağı göz ardı edilmemelidir. Ek olarak Göbeklitepe ve Afrodisias örneklerinde olduğu gibi bazı özel kuruluşlardan sponsorluk ve buna benzer destekler sağlanabilir.  Özetle; Harput’ ta tarihi ve kültürel dokuya uygun çalışmalar için finansal kaynak oluşturmanın zor olmayacağını düşünüyoruz. Yeter ki, olayı iyi ve doğru planlayalım ve yürütelim. Böylece koruma amaçlı imar planı onaylandıktan sonra;
- Kentsel sit alanında yapılacak olan çalışmalar UNESCO kriterlerine göre bir plan dahilinde gerçekleştirilmeli ve tarihi görünürlük sağlanmalıdır. Bu nedenle binlerce yıllık mistik kent görüntüsü yerine betonlaşma tercih edilmemelidir.

- Özel mülkiyette olan yerlerin nasıl ve ne şekilde değerlendirileceği önceden belirlenmeli ve kişilerin yapacakları yatırımlara kolaylık ve destek verilmelidir.

- Ayrıca, ne yapılırsa yapılsın, yaptıklarımızı kültürle yaşatamadığımız sürece, onlara bir anlam kazandıramayacağımız unutulmamalıdır.

- Elazığ Belediyesi bünyesindeki KUDEB birimi basit onarım çalışmalarında söz sahibi olmalı ve böylece çalışmaların hızlı ilerlemesine çalışılmalıdır.

- Yörenin tarihi ve doğal dokusu ile uyumsuz yapılar ya yıkılmalı, ya da uyumlu hale getirilmelidir.

- Yapılan çalışmalarda konusunda uzman ulusal ve uluslararası kuruluşların görüş ve bilimsel birikimlerinden yararlanmalıdır.

- Sözü edilen restorasyon ve orijin amaçlı yapı-imar çalışmalarından sonra oluşacak tarihi-kültürel manzaralar eşliğinde Harput’ un, ulusal ve uluslararası film şirketleriyle derhal anlaşılıp doğal Sinema Platolarına dönüştürülmesi gelinebilecek en son başarı noktasıdır. Kültürel miras tortusu, zengin musikisi ve dahi zaman içinde yaşanmış çok önemli birikim ve enteresan hikayeleriyle bütün bu denilenlerin yapılıp hayata geçirildiği, üstelik bir de UNESCO kayıtlarına adını altın harflerle yazdırmış bir Harput; Türkiye’nin hatırı sayılır canlı tarihiyle turizm tanıtım cennetlerinden birisi olabilecektir.

- Fırat Üniversitesinden teknik görüş ve bilimsel destek alınmalıdır.

- Sonuç olarak; “Unesco Dünya Mirası Geçici Listesi” nde yer alan Harput “insanlığın ortak mirası” olarak kabul görecek, sessiz ve suskun kaderini değiştirerek, geçmişten geleceğe haykırarak konuşan veya bir başka ifade ile tarihi dokusuyla el ele yaşayan bir şehir haline gelecektir. Böylece Harput’ un evrensel bir değer olarak hak ettiği yeri almasını arzu ediyoruz.”


 

Yorumlar (0)
açık
Namaz Vakti 07 Mart 2021
İmsak 05:19
Güneş 06:40
Öğle 12:39
İkindi 15:54
Akşam 18:29
Yatsı 19:45
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 27 60
2. Galatasaray 27 57
3. Fenerbahçe 27 55
4. Trabzonspor 27 51
5. Hatayspor 27 46
6. Alanyaspor 27 43
7. Gaziantep FK 28 43
8. Karagümrük 27 41
9. Göztepe 27 36
10. Antalyaspor 27 35
11. Sivasspor 26 33
12. Konyaspor 26 32
13. Malatyaspor 28 31
14. Kasımpaşa 27 29
15. Kayserispor 26 28
16. Rizespor 27 28
17. Başakşehir 27 26
18. Erzurumspor 27 26
19. Denizlispor 27 24
20. Ankaragücü 26 23
21. Gençlerbirliği 26 21
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 25 50
3. İstanbulspor 25 47
4. Adana Demirspor 25 45
5. Altınordu 25 45
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 25 40
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 25 32
11. Ümraniye 24 31
12. Menemenspor 25 27
13. Adanaspor 24 26
14. Boluspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 25 16
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 27 65
2. Leicester City 28 53
3. M. United 27 51
4. Chelsea 27 47
5. Everton 26 46
6. West Ham 26 45
7. Liverpool 27 43
8. Tottenham 26 42
9. Aston Villa 26 40
10. Arsenal 27 38
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 28 35
13. Crystal Palace 27 34
14. Southampton 27 33
15. Burnley 28 30
16. Brighton 27 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 27 23
19. West Bromwich 27 17
20. Sheffield United 28 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 26 56
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 25 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 26 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Valencia 26 30
12. Celta de Vigo 25 30
13. Osasuna 26 28
14. Cádiz 26 28
15. Getafe 26 27
16. Real Valladolid 26 25
17. Elche 25 24
18. Eibar 26 22
19. Deportivo Alaves 25 22
20. Huesca 25 20
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@