14.08.2019, 14:23 720

İNSAN NASIL İNSANLAŞIR

Felsefi düşüncede, Deneycilik (Empirizm) teorisine göre insan zihninde doğuştan bir bilgi yoktur. Bu yaklaşıma göre, doğru bilgi duyular vasıtasıyla ve ancak deney yolu ile elde edilebilir. “Bütün bilgilerin ilk kaynağı duyudur” der, bu düşünceyi ortaya koyan düşünürler…

Empirizm’in ilk ve en yalın biçimini İlk Çağ filozoflarından Epikür’de (M.341-M.Ö 270) görmekteyiz. Epikür, “Mühür, bal mumuna nasıl tıpatıp kendi izini bırakırsa eşya da bizde belli izler bırakır.” sözüyle bilgilerin ilk kaynağının duyu olduğunu savunur. Ona göre bizi yanıltan duyular değil, duyularla elde ettiğimiz içeriğe, akıl tarafından eklenen ve yüklenen yargılardır.

Günümüzden yaklaşık 2500 yıl öncesine ait bu felsefi akım, 17. yüzyılın en önemli düşünürlerinden biri kabul edilen John Locke tarafından sistematik hale getirilerek, kuramsallaştırılır. Ve bu maziye karışmış akım, felsefi dünyada yeniden gündeme gelerek oldukça tartışma yaratır.

İnsan zihninin doğuştan boş bir levha (tabula rasa) olduğu savı, John Locke'un bu konudaki en çarpıcı söylemidir. Ona göre zihin, daha sonra kazanılan deneyimle birlikte dolar.

                                    *****

Zamanla bu düşünceyi destekleyen vakalar ortaya çıkar.

Aveyronlu Viktor Vakası bunlardan biridir.

1800’lü yılların hemen başında Fransa’daki Aveyron bölgesinde 12 yaşındaki bir çocuk ormanda dolaşırken bulunur. Çocuk çıplaktır, konuşamaz, üzerindeki yaralar çok küçük yaştan beri vahşi bir hayat yaşadığını göstermektedir. Sıcak ve soğuk ayrımını bile kavrayamayıp patateslere ulaşmak için elini kaynar suya defalarca daldıran, ağrı eşiği olmayan, doğada bulunmayan seslere ve ortam sıcaklığı gibi kavramlara karşı tepki vermeyen, uyumak ve yemek dışında bir şeyle ilgilenmeyen, çevresine karşı sürekli tetikte olan, hiçbir şey üzerinde dikkatini toplayamayan çocuğa Fransız uzmanlar Victor ismini verirler ve onun eğitimine başlarlar.

Victor, birkaç yıl sonunda banyo yapmasını, kıyafet giymesini öğrenir. Ancak dil konusunun çocuğun yetilerinin çok ötesinde olduğu anlaşılır. Bazı basit soru ve emir cümlelerini anlar ama 40 yaşında ölene kadar tam bir cümle kuramaz.

Tarihte bu ve buna benzer hadiseleri örnek gösterenler şu kanıya varırlar.

“Biyolojik bir varlığımız olsa da tümüyle “insan” olarak doğmayız. İçinde bulunduğumuz toplum sayesinde insanlaşırız.

                                                                  *****

“Nasıl insanlaşırız?” diye İsa peygambere sorduklarında, yanına küçük bir çocuğu çağırır ve onu göstererek şöyle der;

“Size doğrusunu söyleyeyim, yolunuzdan dönüp küçük çocuklar gibi olmazsanız, insanlaşamazsınız.Kim bu çocuk gibi saf duygular içinde olursa, ancak o zaman ben insanım diyebilir.”

Nikodim adlı yaşlı biri bu cevap üzerine telaşlanır, "Yaşlanmış bir adam nasıl çocuk olabilir? Annesinin rahmine ikinci kez girip doğabilir mi?" diye feveran eder.

İsa peygamber Nikodim’e şu cevabı verir. “Arınmış bir ruha sahip olunarak…”

                                                                   *****

 “Arınmış bir ruha nasıl ulaşılır?” diye sordu.

Tebessüm ederek “Çocuklaşarak…” dedi ve sözlerine devam etti Sakallı Mustafa.

“Hani ya! Çocuklara kızarsın da küser, bir köşeye çekilir, sonra da başını okşarsın, tutup seversin… o da unutur olanları, sarılıp kucaklar seni… Kin tutmaz… tutmayı bilmez ki, çünkü çocuk anı yaşar, geçmişe takılmaz, gelecek hesabı yapmaz. İçten pazarlığı yoktur… Ne zaman ki büyür, o zaman toplum tarafından bozulmaya başlar ve giderek bu güzel hasletlerini yitirir. Unutma! Eğer bozulmuş bir insan, tam bir bilinçle kendini inşa etmeye başlarsa… Kin tutmayı bırakır, geçmişe takılmaz, gelecek kaygısı duymazsa… Hırs denizinde boğulmazsa, saflaşır ve işte o zaman yeniden çocuklaşmaya başlar… Hem de büyük bir farkla… Çünkü, küçük çocuk bu insani hasletleri bilinçsizce yaptığından büyüyünce bozulur. Ama yeniden kendini inşa eden bir insan, bir daha asla bozulmaz. İnsan, çocuklaşarak insanlaşır

Yorumlar (6)
Erdal 1 yıl önce
Uzun bir aradan sonra yine önü açık insanı düşünmeye ve anlama yetisini geliştiren mühteş bir yazı kaleme almış sın üstad
Burak 1 yıl önce
Kalemine sağlık ihsan abi.
Atac Soysal 1 yıl önce
21. yüzyılın yasayan filozofuna selam olsun! Gün geçtikce yozlasan, yobazlasan ve insanlık degerlerinin yitirilip kayboldugu bu zamanda öz degerlerimize, öz benligimize dönme farkındalıgı yaratarak yine uyandırdın bizi derin hipnoz uykusundan.. yuregine, kalemine saglık
Zeynel Abidin İlaslan 1 yıl önce
Umarım tüm menfaat ilişkilerine dayalı duygu ve düşüncelerimizden arınarak insan olmayı başarırız...
dr.nua 1 yıl önce
Aydınlatıcı, özlü, akıcı... zihninize sağlık
Levent Akgün 1 yıl önce
İhsan abi çok güzel ve özel bir konuya temas etmiş. Yine büyük bir zevkle okudum. İnsanın doğuştan itibaren başlayan öğrenme süreci önce ağlamak ve tepkisel olarak kendisine gelem geri bildirimlerle başlar. Yani tamamen duygusaldır. Genetik kodların dışında tamamen boş olan beyin limbik sistemini harekete geçirir. Çocuk kaldığımız dönem korteks gelişiminin tamamlanma sürecine kadar devam eder. Yani kirleniriz. Doğal olmayı başarabilen ve içindeki çocuğu koruyabilen bu sayede insan olmanın huzurunu hissedebilen kişilerden olmamız dileğiyle. Saygılarımla İhsan abi
13°
açık
Namaz Vakti 23 Ekim 2020
İmsak 05:11
Güneş 06:33
Öğle 12:13
İkindi 15:14
Akşam 17:43
Yatsı 18:59
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 5 13
2. Fenerbahçe 5 11
3. Karagümrük 5 8
4. Antalyaspor 5 8
5. Erzurumspor 4 7
6. Galatasaray 5 7
7. Sivasspor 4 7
8. Kasımpaşa 5 7
9. Hatayspor 4 7
10. Göztepe 5 6
11. Konyaspor 4 6
12. Kayserispor 5 6
13. Çaykur Rizespor 5 5
14. Trabzonspor 5 5
15. Malatyaspor 5 5
16. Denizlispor 5 5
17. Gaziantep FK 5 4
18. Beşiktaş 4 4
19. Gençlerbirliği 4 4
20. Başakşehir 5 4
21. Ankaragücü 4 1
Takımlar O P
1. İstanbulspor 5 12
2. Tuzlaspor 5 11
3. Altay 5 10
4. Ankara Keçiörengücü 5 10
5. Adanaspor 5 9
6. Altınordu 5 9
7. Adana Demirspor 5 8
8. Samsunspor 5 8
9. Giresunspor 5 8
10. Bursaspor 5 7
11. Balıkesirspor 5 6
12. Akhisar Bld.Spor 5 5
13. Bandırmaspor 5 5
14. Ümraniye 5 4
15. Ankaraspor 5 4
16. Eskişehirspor 5 3
17. Menemen Belediyespor 5 2
18. Boluspor 5 1
Takımlar O P
1. Everton 5 13
2. Aston Villa 4 12
3. Liverpool 5 10
4. Leicester City 5 9
5. Arsenal 5 9
6. Wolverhampton 5 9
7. Tottenham 5 8
8. Chelsea 5 8
9. West Ham 5 7
10. Leeds United 5 7
11. Man City 4 7
12. Southampton 5 7
13. Newcastle 5 7
14. Crystal Palace 5 7
15. M. United 4 6
16. Brighton 5 4
17. West Bromwich 5 2
18. Burnley 4 1
19. Sheffield United 5 1
20. Fulham 5 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 6 11
2. Villarreal 6 11
3. Real Madrid 5 10
4. Getafe 5 10
5. Cádiz 6 10
6. Granada 5 10
7. Real Betis 6 9
8. Atletico Madrid 4 8
9. Barcelona 4 7
10. Sevilla 4 7
11. Osasuna 5 7
12. Elche 4 7
13. Valencia 6 7
14. Athletic Bilbao 5 6
15. Eibar 6 5
16. Huesca 6 5
17. Celta de Vigo 6 5
18. Deportivo Alaves 6 4
19. Real Valladolid 6 3
20. Levante 5 3
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@