24.07.2020, 14:52 82

LİBYA MESELESİ

2011 yılında Kaddafi’nin devrilmesiyle istikrarın sağlanamadığı Libya’da, IŞİD’e karşı birçok operasyon düzenlendi.

13 Şubat 2015’te 21 Hristiyan’ı infaz ettikleri videoyu internette yayınlanan örgüt, Mayıs 2015’te Sirte şehrinin kontrolünü ele geçirdi.

Bingazi ve Derne şehirlerin saldırılar düzenlese de Sirte şehrini kendi merkezi konumuna getirerek birçok bölgeden çekildi.

7 ay süren çatışmaların ardından Kaddafi’nin doğduğu şehir Sirte tekrar Libyalı güçlerin kontrolüne geçti.

IŞİD’in ortadan kaldırıldığı ülkede iki taraflı hükümet sorunu ortaya çıktı.

Bir tarafta General Hafter öncülüğündeki Libya Ulusal Ordusu, diğer tarafta ise başkenti Trablus olan Ulusal Mutabakat Hükümeti.

Ulusal Mutabakat Hükümeti‘nin merkezi Trablus’ta ve BM, bazı AB ülkeleri, Türkiye, Katar ve birçok üye ülke tarafından destekleniyor.

Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi ise Rusya, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri ve Fransa tarafından destek görüyor.

Meclis ve ‘Libya Ulusal Ordusu‘ Türkiye karşıtı General Hafter’in darbesi sonrası kuruldu.

Libya’daki kabileleri eğitip silahlandıracağız.

Savaş artık mevcut hatlarda durmalı’ diyen Mısır Cumhurbaşkanı Sisi, “Sirte ve Cufra kırmızı çizgimizdir, geçilmesine izin vermeyiz” ifadesini kullandı.

Libya sınırındaki askeri birlikleri kontrol eden Sisi, Mısır’ın Libya’ya olası müdahalesinin meşru ve sınır güvenliği için olacağını söyleyerek Libya’ya askeri operasyon sinyali verdi.

Öte yandan Fransız AFP haber ajansına konuşan Cumhurbaşkanı Sözcüsü Kalın, Sisi’nin açıklama yaptığı sıralarda, “Kalıcı bir ateşkes için Hafter milislerinin hem Sirte Cumhurbaşkanlığına bağlı İletişim Başkanlığı ilk kez Libya’daki gelişmelere ilişkin son durum haritası yayınladı.

Haritada ülkenin batısının UMH kontrolünde olduğu belirtilip yeşil renkte ifade edilirken, Hafter unsurları hakimiyetindeki doğu Libya’da herhangi bir renklendirme yapılmadığı göze çarptı.

Hafter güçlerinin çekilmesi sonucu Türkiye destekli UMH birlikleri, Mizde’deki petrol tesisleri de olmak üzere bölgedeki en büyük şehir Giryan’a bağlanan ana yol ve Beni Velid’in güneyindeki çöl bölgelerini ele geçirirken, Sirte’nin batısındaki noktalar yaşanan çatışmalar sonrası kontrol altına aldı.

Hafter güçlerinin ateşkes ve siyasi çözüm çağrıları sonrası Sirte yönünde ilerlemeye başlayan Türkiye destekli UMH birlikleri, Sirte’nin batısında birçok noktada kontrol sağlarken, şehir sınırları içerisine girmesine rağmen hava saldırıları nedeniyle geri çekilmek zorunda kaldı.

Libya İçişleri Bakanı Fethi Başağa, Rusların Sirte ve El Cufra’da üs kurmasına izin verilmeyeceğini ve buraların geri alınacağını belirtirken, Sirte-Cufra Ortak Operasyon Dairesi yetkilisi Tuğgeneral Beytülmal “Sirte’ye doğru ilerlemenin devam etmesi için Başkomutan (Serrac) tarafından emir verildi.” açıklamasında bulundu.

Sisi, yabancı paralı askerlerin geri çekilmesi ve grupların silahsızlandırılması gerektiğini belirterek, “Libya’daki taraflardan her birini, ülkedeki krize askeri çözüm düşünmeye devam etme niyetine karşı uyarıyoruz” dedi.

Libya zengin petrol ve doğalgaz yataklarıyla Batı’nın iştahını kabartmaktadır.

Ancak coğrafi olarak Kuzey Afrika’da yer alsa da Avrupa’ya olan yakınlığı ile Libya’nın; kaçak göçmenlerin Avrupa’ya geçiş güzergahı olarak kullandıkları rota üzerinde olması ve devam eden iç savaş nedeniyle terör örgütlerinin yerleşebileceği endişesi, Avrupa’nın güvenlik kaygılarına sebep olmaktadır.

Fransa ve İtalya’nın etkisiyle AB’nin taraflı davranıyor olmasına karşılık NATO’nun Meşru Libya UMH’ni açıktan destekleyerek sürece dahil olması halinde Türkiye’nin Libya politikalarında eli güçlenecektir.

Dolayısı ile Türkiye NATO’nun bu eksenli dahlini talep edebileceğini AB’ye hissettirmelidir.

Libya’da Türkiye-Rusya karşı karşıya gelir mi? Sorusuna verilecek kesin cevap; iki ülkenin de doğrudan karşı karşıya gelmek istemeyecekleridir. Çünkü 2011’den itibaren Suriye sahasında devam eden iç savaş süreci üzerinden değerlendirme yapmak gerekirse; Türkiye’nin ilk günden itibaren açıkça muhaliflerin yanında yer almasına karşılık, Rusya’nın Esad rejiminin en büyük destekçisi olmasına rağmen diyalog kanalları sürekli açık kalmış, Astana, Soçi ve Moskova Mutabakatları ile süreç hala idare edilebilmektedir.

Libya’da da aynı yöntemi izleyen Türkiye ve Rusya’nın vekalet savaşları ile karşı cephelerde yer almaya devam edecekleri ama ekonomik, siyasi ve bölgesel çıkarları gereği açıktan cepheleşmeyecekleri değerlendirilmektedir.

Uluslararası basında yer alan haberlere göre geçtiğimiz günlerde telefonla görüşen Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump’ın Libya konusunda mutabakata vardıkları düşünülmektedir.

Buradan hareketle AB ülkeleri her ne kadar henüz siyasi çözüm aşamasında olmasalar da Libya olaylarının siyasi süreç aşamasına geldiği değerlendirilmektedir.

İyi bir kazanım için Türkiye ve Libya UMH Hafter karşısındaki ilerleme hareketlerini sürdürmelidir.

Türkiye’nin Libya planları emperyalist eksenli olmadığı için sonuçta kazanan Libya halkı olacaktır.

Geri çekilmeye başlayan Hafter güçleri ile destekçilerinden ateşkes söylemleri gelmeye başlamıştır.

Hafter güçlerinden kopmalar ve çok büyük kayıplar yaşandığı bu süreçte üstünlüğü ele geçirmişken Türkiye ve Libya UMH ateşkes taleplerini kabul etmemelidir.

Zira askeri strateji gereği üstün durumdayken ateşkesi kabul eden taraf, zımnen kaybedecektir.

Çünkü bu durumda ateşkes kabul edilirse Rusya’nın da istediği gibi Libya’da 2’ye bölünme yaşanır.

Bölünme olursa kalıcı barış olmaz. Zira 400 civarında kabileden oluşan Libya’da her kabile kendi ekonomik ve kültürel kazanımları peşine düşecektir. O nedenle yakın zamanda Libya’da ateşkesin olmayacağı değerlendirilmektedir. Hatta Rusya ve BAE başta olmak üzere destekleyen ülkelerin dahi Hafter’in nasıl devre dışı bırakılabilirliği ve alternatifinin kim/nasıl olacağı hususunda değerlendirmeler yapıldığı görülmektedir.

Kuzey Afrika’da; Tunus, Cezayir, Moritanya ve Fas’ta yeni oluşumlara doğru gidildiği görülmektedir.

Bu süreci takip eden ABD (son günlerde yaşadığı ekonomik ve siyasi olayları bölünme sürecine dönüşmeden atlatabilirse), kendi çıkarları için tehdit algılaması halinde bu oluşumlara müdahil olacaktır.

Çünkü bölge genel olarak başta elmas olmak üzere zengin yeraltı kaynaklarına sahiptir.

Dolayısı ile Türkiye, ABD ve diğer emperyalist ülkelerle doğrudan karşı karşıya gelmemeye dikkat ederek Afrika planları ve açılımları olmalıdır.

ABD’de yaşanan ağır ekonomik krizle birlikte bir de bir polisin siyahi George Floyd’u öldürmesi ile başlayan halk hareketlerinin, 2010’da Tunus’ta başlayan Arap Baharı olaylarında Muhammed Buazizi’nin kendini yakmasıyla başlayan olayları tetiklemesi örneğinde olduğu gibi bir domino etkisiyle ABD eyaletlerinde bir dağılma sürecini başlatabileceği öngörülmektedir.

Ayrıca Covid-19 olaylarında günah keçisi ilan edilen Çin’in büyük ekonomik krize girmesi nedeniyle Çin’de de bir dağılma süreci başlayabileceği değerlendirilmektedir.

AB’den İngiltere’nin ayrılmasıyla başlayan kopuş sürecinin, Covid-19 sürecinde yaşanan ulusalcı kimliğe dönüş hamleleriyle birleşerek AB’nin de dağılma sürecine girmesi mümkün görülmektedir.

Dolayısı ile önümüzdeki süreçte dünya beklenmedik oluşumlara gebedir.

Türkiye karar alıcı mekanizmaları bu süreci çok dikkatle takip etmelidir.

Katkılarından dolayı Av.Özkan Ayyıldız, Burhanettin Karagözoğlu ve Cihan Ateş’e şükranlarımızı sunarız. Görüşmek dileğiyle….

Yorumlar (0)
-1°
açık
Namaz Vakti 30 Kasım 2020
İmsak 05:47
Güneş 07:14
Öğle 12:17
İkindi 14:48
Akşam 17:09
Yatsı 18:31
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Başakşehir 10 14
8. Karagümrük 9 13
9. Konyaspor 9 12
10. Rizespor 9 12
11. Malatyaspor 9 12
12. Hatayspor 7 12
13. Trabzonspor 10 12
14. Göztepe 8 11
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 8 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 8 7
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Bandırmaspor 11 11
14. Ümraniye 11 10
15. Menemen Belediyespor 9 9
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 9 18
5. Southampton 10 17
6. Wolverhampton 10 17
7. Everton 10 16
8. M. United 9 16
9. Aston Villa 8 15
10. Man City 9 15
11. West Ham 9 14
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. West Bromwich 10 6
18. Burnley 9 5
19. Fulham 9 4
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Deportivo Alaves 11 13
13. Valencia 11 12
14. Real Betis 10 12
15. Osasuna 10 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@