24.07.2020, 14:52 74

LİBYA MESELESİ

2011 yılında Kaddafi’nin devrilmesiyle istikrarın sağlanamadığı Libya’da, IŞİD’e karşı birçok operasyon düzenlendi.

13 Şubat 2015’te 21 Hristiyan’ı infaz ettikleri videoyu internette yayınlanan örgüt, Mayıs 2015’te Sirte şehrinin kontrolünü ele geçirdi.

Bingazi ve Derne şehirlerin saldırılar düzenlese de Sirte şehrini kendi merkezi konumuna getirerek birçok bölgeden çekildi.

7 ay süren çatışmaların ardından Kaddafi’nin doğduğu şehir Sirte tekrar Libyalı güçlerin kontrolüne geçti.

IŞİD’in ortadan kaldırıldığı ülkede iki taraflı hükümet sorunu ortaya çıktı.

Bir tarafta General Hafter öncülüğündeki Libya Ulusal Ordusu, diğer tarafta ise başkenti Trablus olan Ulusal Mutabakat Hükümeti.

Ulusal Mutabakat Hükümeti‘nin merkezi Trablus’ta ve BM, bazı AB ülkeleri, Türkiye, Katar ve birçok üye ülke tarafından destekleniyor.

Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi ise Rusya, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri ve Fransa tarafından destek görüyor.

Meclis ve ‘Libya Ulusal Ordusu‘ Türkiye karşıtı General Hafter’in darbesi sonrası kuruldu.

Libya’daki kabileleri eğitip silahlandıracağız.

Savaş artık mevcut hatlarda durmalı’ diyen Mısır Cumhurbaşkanı Sisi, “Sirte ve Cufra kırmızı çizgimizdir, geçilmesine izin vermeyiz” ifadesini kullandı.

Libya sınırındaki askeri birlikleri kontrol eden Sisi, Mısır’ın Libya’ya olası müdahalesinin meşru ve sınır güvenliği için olacağını söyleyerek Libya’ya askeri operasyon sinyali verdi.

Öte yandan Fransız AFP haber ajansına konuşan Cumhurbaşkanı Sözcüsü Kalın, Sisi’nin açıklama yaptığı sıralarda, “Kalıcı bir ateşkes için Hafter milislerinin hem Sirte Cumhurbaşkanlığına bağlı İletişim Başkanlığı ilk kez Libya’daki gelişmelere ilişkin son durum haritası yayınladı.

Haritada ülkenin batısının UMH kontrolünde olduğu belirtilip yeşil renkte ifade edilirken, Hafter unsurları hakimiyetindeki doğu Libya’da herhangi bir renklendirme yapılmadığı göze çarptı.

Hafter güçlerinin çekilmesi sonucu Türkiye destekli UMH birlikleri, Mizde’deki petrol tesisleri de olmak üzere bölgedeki en büyük şehir Giryan’a bağlanan ana yol ve Beni Velid’in güneyindeki çöl bölgelerini ele geçirirken, Sirte’nin batısındaki noktalar yaşanan çatışmalar sonrası kontrol altına aldı.

Hafter güçlerinin ateşkes ve siyasi çözüm çağrıları sonrası Sirte yönünde ilerlemeye başlayan Türkiye destekli UMH birlikleri, Sirte’nin batısında birçok noktada kontrol sağlarken, şehir sınırları içerisine girmesine rağmen hava saldırıları nedeniyle geri çekilmek zorunda kaldı.

Libya İçişleri Bakanı Fethi Başağa, Rusların Sirte ve El Cufra’da üs kurmasına izin verilmeyeceğini ve buraların geri alınacağını belirtirken, Sirte-Cufra Ortak Operasyon Dairesi yetkilisi Tuğgeneral Beytülmal “Sirte’ye doğru ilerlemenin devam etmesi için Başkomutan (Serrac) tarafından emir verildi.” açıklamasında bulundu.

Sisi, yabancı paralı askerlerin geri çekilmesi ve grupların silahsızlandırılması gerektiğini belirterek, “Libya’daki taraflardan her birini, ülkedeki krize askeri çözüm düşünmeye devam etme niyetine karşı uyarıyoruz” dedi.

Libya zengin petrol ve doğalgaz yataklarıyla Batı’nın iştahını kabartmaktadır.

Ancak coğrafi olarak Kuzey Afrika’da yer alsa da Avrupa’ya olan yakınlığı ile Libya’nın; kaçak göçmenlerin Avrupa’ya geçiş güzergahı olarak kullandıkları rota üzerinde olması ve devam eden iç savaş nedeniyle terör örgütlerinin yerleşebileceği endişesi, Avrupa’nın güvenlik kaygılarına sebep olmaktadır.

Fransa ve İtalya’nın etkisiyle AB’nin taraflı davranıyor olmasına karşılık NATO’nun Meşru Libya UMH’ni açıktan destekleyerek sürece dahil olması halinde Türkiye’nin Libya politikalarında eli güçlenecektir.

Dolayısı ile Türkiye NATO’nun bu eksenli dahlini talep edebileceğini AB’ye hissettirmelidir.

Libya’da Türkiye-Rusya karşı karşıya gelir mi? Sorusuna verilecek kesin cevap; iki ülkenin de doğrudan karşı karşıya gelmek istemeyecekleridir. Çünkü 2011’den itibaren Suriye sahasında devam eden iç savaş süreci üzerinden değerlendirme yapmak gerekirse; Türkiye’nin ilk günden itibaren açıkça muhaliflerin yanında yer almasına karşılık, Rusya’nın Esad rejiminin en büyük destekçisi olmasına rağmen diyalog kanalları sürekli açık kalmış, Astana, Soçi ve Moskova Mutabakatları ile süreç hala idare edilebilmektedir.

Libya’da da aynı yöntemi izleyen Türkiye ve Rusya’nın vekalet savaşları ile karşı cephelerde yer almaya devam edecekleri ama ekonomik, siyasi ve bölgesel çıkarları gereği açıktan cepheleşmeyecekleri değerlendirilmektedir.

Uluslararası basında yer alan haberlere göre geçtiğimiz günlerde telefonla görüşen Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump’ın Libya konusunda mutabakata vardıkları düşünülmektedir.

Buradan hareketle AB ülkeleri her ne kadar henüz siyasi çözüm aşamasında olmasalar da Libya olaylarının siyasi süreç aşamasına geldiği değerlendirilmektedir.

İyi bir kazanım için Türkiye ve Libya UMH Hafter karşısındaki ilerleme hareketlerini sürdürmelidir.

Türkiye’nin Libya planları emperyalist eksenli olmadığı için sonuçta kazanan Libya halkı olacaktır.

Geri çekilmeye başlayan Hafter güçleri ile destekçilerinden ateşkes söylemleri gelmeye başlamıştır.

Hafter güçlerinden kopmalar ve çok büyük kayıplar yaşandığı bu süreçte üstünlüğü ele geçirmişken Türkiye ve Libya UMH ateşkes taleplerini kabul etmemelidir.

Zira askeri strateji gereği üstün durumdayken ateşkesi kabul eden taraf, zımnen kaybedecektir.

Çünkü bu durumda ateşkes kabul edilirse Rusya’nın da istediği gibi Libya’da 2’ye bölünme yaşanır.

Bölünme olursa kalıcı barış olmaz. Zira 400 civarında kabileden oluşan Libya’da her kabile kendi ekonomik ve kültürel kazanımları peşine düşecektir. O nedenle yakın zamanda Libya’da ateşkesin olmayacağı değerlendirilmektedir. Hatta Rusya ve BAE başta olmak üzere destekleyen ülkelerin dahi Hafter’in nasıl devre dışı bırakılabilirliği ve alternatifinin kim/nasıl olacağı hususunda değerlendirmeler yapıldığı görülmektedir.

Kuzey Afrika’da; Tunus, Cezayir, Moritanya ve Fas’ta yeni oluşumlara doğru gidildiği görülmektedir.

Bu süreci takip eden ABD (son günlerde yaşadığı ekonomik ve siyasi olayları bölünme sürecine dönüşmeden atlatabilirse), kendi çıkarları için tehdit algılaması halinde bu oluşumlara müdahil olacaktır.

Çünkü bölge genel olarak başta elmas olmak üzere zengin yeraltı kaynaklarına sahiptir.

Dolayısı ile Türkiye, ABD ve diğer emperyalist ülkelerle doğrudan karşı karşıya gelmemeye dikkat ederek Afrika planları ve açılımları olmalıdır.

ABD’de yaşanan ağır ekonomik krizle birlikte bir de bir polisin siyahi George Floyd’u öldürmesi ile başlayan halk hareketlerinin, 2010’da Tunus’ta başlayan Arap Baharı olaylarında Muhammed Buazizi’nin kendini yakmasıyla başlayan olayları tetiklemesi örneğinde olduğu gibi bir domino etkisiyle ABD eyaletlerinde bir dağılma sürecini başlatabileceği öngörülmektedir.

Ayrıca Covid-19 olaylarında günah keçisi ilan edilen Çin’in büyük ekonomik krize girmesi nedeniyle Çin’de de bir dağılma süreci başlayabileceği değerlendirilmektedir.

AB’den İngiltere’nin ayrılmasıyla başlayan kopuş sürecinin, Covid-19 sürecinde yaşanan ulusalcı kimliğe dönüş hamleleriyle birleşerek AB’nin de dağılma sürecine girmesi mümkün görülmektedir.

Dolayısı ile önümüzdeki süreçte dünya beklenmedik oluşumlara gebedir.

Türkiye karar alıcı mekanizmaları bu süreci çok dikkatle takip etmelidir.

Katkılarından dolayı Av.Özkan Ayyıldız, Burhanettin Karagözoğlu ve Cihan Ateş’e şükranlarımızı sunarız. Görüşmek dileğiyle….

Yorumlar (0)
28°
açık
Namaz Vakti 14 Ağustos 2020
İmsak 03:57
Güneş 05:29
Öğle 12:33
İkindi 16:20
Akşam 19:26
Yatsı 20:53
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 34 69
2. Trabzonspor 34 65
3. Beşiktaş 34 62
4. Sivasspor 34 60
5. Alanyaspor 34 57
6. Galatasaray 34 56
7. Fenerbahçe 34 53
8. Gaziantep FK 34 46
9. Antalyaspor 34 45
10. Kasımpaşa 34 43
11. Göztepe 34 42
12. Gençlerbirliği 34 36
13. Konyaspor 34 36
14. Denizlispor 34 35
15. Çaykur Rizespor 34 35
16. Malatyaspor 34 32
17. Kayserispor 34 32
18. Ankaragücü 34 32
Takımlar O P
1. Hatayspor 34 66
2. Erzurumspor 34 62
3. Adana Demirspor 34 61
4. Akhisar Bld.Spor 34 57
5. Fatih Karagümrük 34 56
6. Bursaspor 34 56
7. Altay 34 54
8. Ankara Keçiörengücü 34 50
9. Menemen Belediyespor 34 44
10. Giresunspor 34 44
11. Ümraniye 34 44
12. İstanbulspor 34 40
13. Balıkesirspor 34 38
14. Altınordu 34 37
15. Boluspor 34 33
16. Osmanlıspor 34 30
17. Adanaspor 34 21
18. Eskişehirspor 34 12
Takımlar O P
1. Liverpool 38 99
2. Man City 38 81
3. M. United 38 66
4. Chelsea 38 66
5. Leicester City 38 62
6. Tottenham 38 59
7. Wolverhampton 38 59
8. Arsenal 38 56
9. Sheffield United 38 54
10. Burnley 38 54
11. Southampton 38 52
12. Everton 38 49
13. Newcastle 38 44
14. Crystal Palace 38 43
15. Brighton 38 41
16. West Ham 38 39
17. Aston Villa 38 35
18. Bournemouth 38 34
19. Watford 38 34
20. Norwich City 38 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 87
2. Barcelona 38 82
3. Atletico Madrid 38 70
4. Sevilla 38 70
5. Villarreal 38 60
6. Real Sociedad 38 56
7. Granada 38 56
8. Getafe 38 54
9. Valencia 38 53
10. Osasuna 38 52
11. Athletic Bilbao 38 51
12. Levante 38 49
13. Real Valladolid 38 42
14. Eibar 38 42
15. Real Betis 38 41
16. Deportivo Alaves 38 39
17. Celta de Vigo 38 37
18. Leganés 38 36
19. Mallorca 38 33
20. Espanyol 38 25
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@