13.09.2020, 10:38 2170

PERTEK KÖPRÜSÜ

Perteğin önü kelek Harput'a gidek gelek                                                      

08 Eylül Salı günü Elazığ Kent Konseyi olarak Karayolları 8. Bölge Müdürü Sayın Kenan Keskin Bey’i ziyaret ettik.

Kendisiyle Elazığ’ı, Elazığ’a yapılacak olan yatırımları, yeni güney çevre yolunu ve Pertek Köprüsü gibi konuları konuştuk. Yaptıkları çalışmaları, yapacaklarını ve yapmak istediklerini bizzat kendisinden dinleyerek bilgilendirildik.

Sayın Keskin’in Elazığlı olmamasına rağmen Elazığ’ı sevdiğini ve önemsediğini gözlemledik. Sıcak karşılamasından ve ilgisinden dolayı kendisine şahsım ve Kent Konseyi adına teşekkür ediyorum.

Ziyaretimizin asıl amacı Pertek Köprüsü’ydü. Pertek’e yapılacak olan bir köprünün zarureti, Elazığ’a getirileri ve katma değerinden bahsettik.

İlimiz; akarsularıyla, gölüyle, barajlarıyla coğrafi konum olarak Türkiye’de en güzel yerlerden biridir.

İlimize ayrı bir değer katan tabii güzelliklerden biri de Murat/Fırat Nehri’dir.

Murat Nehri, Tendürek Dağı eteklerinden doğar, Ağrı ili Diyadin ilçesinden başlayarak batıya doğru uzanır ve şehir topraklarını beslenerek, dar boğazlardan çağlayarak Palu’ya ulaşır. Eski Palu’nun önünden kıvrılarak yeni Palu ile Karşıbahçeler arasından batıya doğru, Altın Ova’dan süzülerek Elazığ’a ulaşır.

Harput’un kuzey eteklerinden ve Pertek’in önünden akarak Karasu ile birleşir, Fırat olur ve ilimizi adeta bir yarım adaya çevirir. Dicle Nehri ile Şattü’l-Arap’ta birleşerek Basra Körfezi’ne dökülür, deniz olur.

İlimiz sınırlarına girdikten sonra Murat Nehri’nin boynuna ilk inci gerdanlık, Artuklular (1102-1409) döneminde Palu’da takılır. Tarihi Palu Köprüsü, Samsun ve Trabzon’dan başlayan Bağdat, Şam, Halep ve İskenderun Körfezi’ne uzanan kesintisiz bir ticaret yolu oluşturur. Böylece ilimizin doğu kısmında kuzeyi güneye bağlayan bu inci gerdanlık sayesinde o dönemlerde Palu, güney ve kuzeyin buluştuğu ticari bir merkez haline gelir. Yaklaşık 700 yıl bölgemizin tek köprüsü olma özelliğini taşır.

İkinci inci gerdanlık; 1932 yılında yapılan Kömürhan Köprüsü’dür. Bu köprü ile birlikte Doğu ile batı buluşturularak hasret ve özlem giderilmiştir. Bu hasret ve özlem, türkülerimize konu olmuştur:

Kömürhan Köprüsü Harput'a bakar” dizeleriyle Kömürhan köprüsü her Elazığlı için özlemin sembolü ve “hasretin bittiği yer” olmuştur.

Üçüncü inci gerdanlık; 1939 yılında hizmete açılan Gülüşkür Köprüsü ile yarım kalan doğu batı bulaşması tamamlanmıştır. Bu köprü ile birlikte batı, doğuya bağlanmış, özlem ve hasret giderilerek vuslata dönüşmüştür.  

Dördüncü inci gerdanlık ise; yine 1939 yılında hizmete açılan Pertek Köprüsüdür. Bu köprü ile ilimiz merkezi güneyden kuzeye bağlanmış, adeta Akdeniz ile Karadeniz’in buluştuğu merkez olmuştur.

Harputlu bir hanımefendi, görevli olarak Dersim’e giden eşine olan hasret ve özlemini dile getirdiği “Dersim dört dağ içinde” dizesiyle başlayan türküsünü yakmış ve sonunda Harput’a dönecek olan eşini karşılamak için Pertek’e kelekle giderek;    

Perteğin önü kelek

Harput'a gidek gelek” dizeleriyle bu hasretini gidermiştir.

Tarihe şahitlik eden, tarihin birer kanıt olan bu inci gerdanlıkların ilki olan Tarihi Palu Köprüsü,  tarihi süreci içinde yorulmuş, yıpranmış, tahrip olmuştu. Bu köprü, aslına uygun olarak Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından restore edilerek Türkiye'nin en görkemli 13 köprüsü arasında yerini almıştır.

Keban barajının yapılması ile birlikte Gülüşkür, Pertek ve Kömürhan köprüleri baraj suyu altında kalmış, Gülüşkür ve Kömürhan köprüleri yeniden yapılmasına rağmen Pertek Köprüsü yapılmamıştır. Hatta Gülüşkür köprüsüne günün şartları doğrultusunda yanına ikincisi ilave edilmiş, Kömürhan Köprüsü ise üçüncü defa yeniden yapılmaya başlanmıştır.

Bu köprüler yapılmadan önce kullanılan ilk ulaşım aracı kelekti. Sonra sal, daha sonra da kayık oldu. Köprülerin yapılması ile birlikte bu ulaşım araçları da tarihin derinliklerinde adeta suda kaybolur gibi kaybolup gittiler.

Pertek’te ise; “Perteğin önü kelek” dizelerinde olduğu gibi, dün ulaşım aracı kelekti. Bu gün ise keleğin modern hali olan feribot ulaşım aracı olarak hizmet vermeye devam etmektedir. Şimdi ise; “Pertek’in önü feribot!

Geçmişte kelekle, salla nehri karşıdan karşıya geçmek nasıl bir zaman kaydı, ızdırap, bir işkence idiyse; bu gün de aynı şekilde özellikle yaz mevsiminde Feribotla karşıya geçmek de büyük bir zaman kaybı, ızdırap ve işkenceye dönüşmüş durumda.

Özellikle yaz mevsiminde feribota binmek için 2-3 km’lik uzun kuyruklar oluşmakta, ikinci ve üçüncü feribota binebilme imkânını ancak yakalayabilmektesiniz. Köprü olduğu zaman karşıya geçeceğiniz bir kaç dakika yerine saatlerce feribot kuyruğunda beklemektesiniz.

Karayolları Bölge Müdüründen aldığımız bilgiye göre yaz mevsiminde günlük araç geçiş sayısı 7 bini aşmakta, yıllık ortalama ise 2 bini aşmaktadır. Köprü yapıldığı zaman bu yoğunluk iki, hatta üç katına çıkacaktır.

Yine edindiğimiz bilgiye göre Pülürmür’den Tuceli’ye, Tunceli’den Pertek’e, Pertek’in karşı yakasından Elazığ’a olan karayolu ağı en güzel bir şekilde bitirilmiş, her şey köprüyü beklemektedir. Yapılan bu yol ve yapılacak olan köprü ile birlikte bitme noktasına gelen terör tamamen bitecek, insanlarımız güvenli ve huzurlu bir şekilde seyahat etme imkânına da kavuşmuş olacaklardır. 

Bu köprü; ilimizi, Doğu-Güneydoğu ve Akdeniz Bölgesini Karadeniz’e en kısa yoldan bağlayacak,  yapılması ile birlikte ilimizin ve ülkemizin ticari hayatında da önemli bir gelişme sağlanmış olacak, turizm açısında da katma değer kazanacaktır.

Zaman zaman gündeme gelen Pertek Köprüsü ile ilgili ciddi bir talep gündeme halen gelmedi. Çok fazla sahiplenmedi. Pertek devamlı ötelendi. Ötesi olamayan ve sadece 1900 nüfuslu bir Ağın için büyük bir ihtiyaç olmadığı halde yapılan köprü kadar bir gündem oluşmadı/oluşturulmadı Elazığ’da.

Ağın nasıl bizimse Pertek de, Çemişgezek de bizimdir. Pertek ve Çemişgezek 1946 yılına kadar Elazığ’ın ilçesiydi. Her Pertekli, her Çemişgezekli tüm ticari ve diğer ilişkilerini Elazığ’la yürütür ve her platformda “Elazığlı” olduklarını dile getirirler.

Biz buradan şunu da hatırlatmak istiyoruz:

Dönemin Başbakanı Sayın Cumhurbaşkanınız Recep Tayyip Erdoğan’ın 23 Ağustos 2007 tarihinde Elazığ’da İstasyon meydanında düzenlediği mitingde Pertek Köprünün müjdesini vermiş, aradan 4 yıl geçmiş ve yine başbakanlığı döneminde 8 Haziran 2011’de Elazığ’da düzenlediği mitingde Pertek Köprüsü projesinin müjdesini yinelemişti.

Aradan 7 yıl geçmiş, yine dönemin Başbakanı Sayın Binali Yıldırım ise; 15 Haziran 2018’de Tunceli mitinginde; “Boğazın Yavuz Sultan Selim Köprüsü var da Pertek’in köprüsü olmaz mı? Elbette olur. İnşallah onu da yapacağız” diyerek Pertek Köprüsünün müjdesini vermişti.

Sayın Cumhurbaşkanımızın yanında Elazığ’ın ayrı bir yeri ve öneminin olduğunu bildiğimiz için Cumhurbaşkanımızın affına sığınarak verilen bu sözleri yeniden hatırlatıyoruz.

Bizler birer Elazığlı olarak; siyasilerimizle, bürokratlarımızla, yerel yönetimimizle, sivil toplum örgütlerimizle bu konunun ne kadar takipçisi olduk? Pertek köprüsünü, Pertek’i ne kadar sahiplendik/sahiplenebildik?

Unutmayın! Pertek de bizimdir. “Pertek’in önü hep kelek” pardon “feribot” kalmasın. Pertek’e kelekle (feribotla) değil köprü ile “gidek gelek.

Bu köprünün Elazığ için çok önemli olduğunu artık görmemiz gerekiyor. Pertek Köprüsü’nün bir an önce yapılması için Elazığ ve Tunceli ili olarak birliktelik oluşturmamız gerekiyor.  

Çünkü bizim için;

Köprü, bir medeniyettir.

Köprü, tarihin birer kanıtıdır.

Köprü, bir özlemdir.

Köprü, bir vuslattır.

Köprü, hasretin bittiği yerdir. 

Köprü, insanlar arasında gönül bağıdır.

Köprü, ticaret, ekonomi ve turizmin ilk ayağıdır.

Köprü, zarif birer kolyedir.

Köprü, mimarî tasarımları ile millî kimliğin bir yansımasıdır.

Yorumlar (2)
Niyazi Hare 3 ay önce
Bir Tuncelili olarak farkındalık oluşturduğunuz bu yazınızdan ötürü size çok, çok teşekkür ederim sayın yazarım.Sagolun Allah sizden razı olsun.
Onur ŞEKER 2 ay önce
Pertek Köprüsünün gündemde kalması açısından çok önemli bir çalışma olmuş yazınız.. TEŞEKKÜRLER...
-9°
açık
Namaz Vakti 24 Ocak 2021
İmsak 06:03
Güneş 07:28
Öğle 12:40
İkindi 15:19
Akşam 17:42
Yatsı 19:02
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 19 41
2. Fenerbahçe 19 39
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Trabzonspor 20 33
6. Alanyaspor 19 31
7. Hatayspor 19 31
8. Karagümrük 19 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Rizespor 20 25
13. Sivasspor 19 24
14. Başakşehir 20 24
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 19 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 19 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Bursaspor 18 30
7. Tuzlaspor 17 30
8. Ankara Keçiörengücü 17 28
9. Altınordu 17 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 17 44
2. Real Madrid 19 40
3. Sevilla 19 36
4. Barcelona 18 34
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 19 28
8. Real Betis 20 27
9. Cádiz 20 24
10. Levante 19 23
11. Getafe 18 23
12. Celta de Vigo 19 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 19 20
15. Real Valladolid 20 20
16. Eibar 19 19
17. Deportivo Alaves 20 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 19 16
20. Huesca 20 13
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@