04.02.2021, 15:13 460

ÜNİVERSİTELERİN DÜNÜ

Kalemin izleri 17 Haziran 2002 tarihinden beri Günışığı ile başlayan yolculuk hizmetkarlık anlayışı Yeni Ufuk doğrultusunda inançla devam edecektir inşallah.

Hayatta niyet çok önemlidir, Niyet; başlangıçtır, saf belirlemektir, bir işe inanmaktır.

Yazarken hayra vesile olmak ve geride ölümsüz bir eser bırakmak kadar; ölüm ile kesilmeyen bir amel de geride bırakılan her iki cihan saadetine giden yoldur.

Bu hal ile kalem ve kılıç olmak çok önemlidir ki bu da bir nasiptir, övgü ile birlikte de şükür vesilesidir.

Bir de bir işi yaparken de samimi bir bilgiye ve o bilginin uygulanmasına sahip olmak gerekir ki bunun en güzel örneği “ oku” emridir.

İlmin birçok durak noktaları söz konusudur. Bu duraklardan bir tanesi ve en ileri düzeyi de üniversitelerdir.

Üniversite ismi Fransızca kaynaklı olup yüksek düzeyde eğitim, öğretim, bilimsel araştırma-uygulama ve yayın yapan fakülte, enstitü, yüksekokul , akademi vb. alt bölümlerden meydana gelen ve öğrencilerin belirli ihtisaslar kazandıran öğretim ve araştırma kuruluşunu ifade etmektedir. Üniversiteler tarihi kayıtlarda Camia, Danişgah, Darül Fünun, Medrese kelimeleri ile ifade edilmektedir.

Tarihi Batı kompleksinden uzak tuttuğumuzda bugünkü anlamda ilk üniversitelere Abbasiler döneminde Bağdat’ta rastlandığı; ilk üniversitenin, Emeviler tarafından Fas’ın Fez şehrinde 859 senesinde kurulan Keyruvan Üniversitesi olduğu kayıtlarda ifade edilmektedir. Bununla birlikte Fas, Kurtuba ve Gırnata Üniversitelerinin İslam Medeniyetini temsil eden üniversiteler olduğu da unutulmamalıdır.

Tarihe kısa bir yolculuk yapmak gerekirse; Selçukluların eğitim ve kültüründe, Anadolu'ya yerleşmesinde, Büyük Selçuklu İmparatorluğunun Veziri Nizamülmülk'ün 1068 de Bağdat'ta açmış olduğu Türk yükseköğretim tarihinde yükseköğretim kurumu olan “Nizamiye Medresesini, Osmanlının kuruluşundan itibaren eğitim ve kültürün ötesinde adeta padişahların vaz geçilmez Kalemleri, belki de Fatih Sultan Mehmet'in Silahsız Kahramanları, Hacı Bayramı Veli, Akşemsettin, Molla Gürani’yi görmezlikten gelmeyi hangi insaf kabul edebilir ki?

Danişment Beyliği'nden Nizameddin Yağıbasan’ın Tokat'a yaptırdığı Anadolu'nun ilk Türk İslam üniversitesi 867 yıldır tarihe tanıklık ettiği göz ardı edilmemelidir.

Batılılar ve hayranları üzülmesin ama Eski Yunan ve Roma dönemlerinde bazı yüksek eğitim ve öğretim teşkilatları olmasına rağmen bunların bugünkü anlamda üniversite niteliği yoktur.

Fas, Kurtuba ve Gırnata üniversiteleri, Batı’yı etkiledi zamana kadar Avrupa kralları ve devlet adamları tedavi olmak için Kurtuba Üniversitesinin Tıp Fakültesine gelirlermiş.

Hatta dünyanın düz olduğuna inanan Avrupalılar, Galileo, Kopernik, Newton dünyanın döndüğünü İslam kitaplarından öğrenip söyleyince onları suçlu görüp hapsedecek kadar ilim ve fende geriydi. Bağdat’taki Nizamiye Medresesi (1065), Osmanlılardaki ilk üniversite olan İznik Medresesi (1331) gibi misalleriyle de Selçuklular ve Osmanlılar döneminde hızla gelişen medrese müessesesi Tanzimat dönemine kadar fen derslerinde de söz sahibiydi.

Batıda Bologna, Pavia, Revenna ve Paris adları altında gelişmeye başlayan ilk üniversiteler uzun süre piskoposların kontrolünde kalmaya devam etti. Bunu takiben papalığa bağlı olmayan İngiliz Oxford ve Cambridge Üniversitelerinden sonra 14. yüzyıla kadar çeşitli Avrupa şehirlerinde üniversiteler kurulmuştur.

Günümüzdeki teşkilat ve statüye sahip üniversiteler memleketimizde, 1863’te kurulan Darülfünunla başlar. Türkiye’de modern üniversitelerin ilki olan İstanbul Üniversitesi, 1453 senesinde Fatih Sultan Mehmed Hanın din ilimleri yanında fen ilimlerinin de okutulması için kurduğu Fatih Külliyesine dayanmakta olup, beş asırlık bir geçmişe sahiptir. 1933’te kaldırılan Darülfünun, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı olmak üzere muhtariyet ve tüzel kişiliği olmayan İstanbul Üniversitesi olarak yeniden teşkilatlandırılmıştır. Bu arada Ankara’da çeşitli tarihlerde Hukuk (1927), Dil ve Tarih-Coğrafya (1935), Fen (1943) ve Tıp (1945) gibi fakülteler kurulmuştur.

1945’te çıkarılan kanunla bütün üniversiteler, aynı hükümlere tabi olmak üzere ilim ve idarede muhtar tüzel kişilikler haline geldi. 1960’ta üniversiteler kanununda yapılan değişiklikle üniversiteler, fakülte, enstitü, yüksek okul ve araştırma kuruluşlarından meydana gelen, idari ve ilmi muhtariyeti olan eğitim, öğretim ve araştırma merkezleri haline geldi. Yine bu kanuna göre yeni fakülte açılıp kapatılması için üniversite senatosunun teklifi ve Milli Eğitim Bakanının tasdik etmesiyle yürürlüğe girdi. 1961 Anayasası, 1971 Anayasa değişikliği ve 1982 Anayasasında üniversite teşkilatlarında yapılan bazı değişiklikler esnasında memleket sathında çeşitli yeni üniversiteler kuruldu.

1982 Anayasasıyla bütün yüksek öğrenim kurumları üniversite çatısı altına alındı. Bu kurumların kontrolü yine 1982’de kurulan Yüksek Öğretim Kuruluna (YÖK) verildi. 1982’de kabul edilen kanun hükmündeki bir kararnameyle memleket sathındaki üniversiteler belirlenerek yeni bir düzene sokuldu.

Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren sırası ile ülkemizin ilk üniversiteleri; İstanbul Üniversitesi (1933), İstanbul Teknik Üniversitesi (1944), Ankara Üniversitesi (1946), Karadeniz Teknik Üniversitesi (1955), Ege Üniversitesi (1955), Atatürk Üniversitesi (1957) ve Orta Doğu Teknik Üniversitesidir (1959). Yani önceleri üniversiteler İstanbul, Ankara, İzmir gibi şehirlerde kurulmuş, sonra da Trabzon ve Erzurum ile hızla Türkiye’ye yayılmıştır. Bugün ise ülkemizde iki yüzün üzerinde üniversite bulunmaktadır. Bu üniversitelerden İstanbul ve Ankara’dakilerin köklerinin Osmanlı’da kurulan okullara dayandığı düşünüldüğünde Türkiye Cumhuriyeti’nin sıfırdan kurduğu ilk üniversite bütünüyle kendisinin kurduğu ilk üniversite Trabzon’da kurulan Karadeniz Teknik Üniversitesi’dir.

1960’lı yıllara kadar Ankara ve İstanbul Üniversiteleri dışında sosyal bilimler alanında bölümlerin açılmasının ihmal edildiği görülmüştür ve 1960’lı yıllarda üniversitelerin kurulmasında sosyal bilimler ile ilgili bölümlerin açılması zorunluluğu getirilmiştir. Bu sebeple, İhsan Doğramacı Hacettepe Tıp Fakültesini üniversiteye çevirmek için Emre Kongar’ı 1968 yılında Sosyal Çalışma Yüksek Okulunu kurmakla görevlendirmiştir.

Elazığ’da üniversiteler Elazığ’da yükseköğretim, 1967 yılında açılan Yüksek Teknik Okul ile başlamıştır. Aynı yıl içerisinde Ankara Üniversitesi Senatosunun Elazığ’da Veteriner Fakültesinin kurulmasını öngören kararı, Milli Eğitim Bakanlığınca onaylanmıştır. Yüksek Teknik Okul,1969 yılında Elazığ Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisine dönüştürülmüş, Veteriner Fakültesi de 1970 yılında Ankara Üniversitesine bağlı olarak eğitim-öğretime başlamıştır. Elazığ’daki yükseköğretim kurumları, 11 Nisan 1975’de “Fırat Üniversitesi” adıyla tek bir çatı altında toplanmış ve Veteriner Fakültesi, Fen Fakültesi ve Edebiyat Fakültelerinden oluşan bir yapı çerçevesinde faaliyete başlamıştır.

Bugün birçok fakülte, yüksek okul, enstitü, bölüm ile hizmet veren Fırat Üniversitesi sadece Elâzığ merkezde değil; bazı ilçelerde ve komşu illerde üniversite olarak hizmet etmekte; hatta komşu illere üniversite kurulmasında da öncelik etmektedir. Öyle ki Elazığ için bugün ikinci üniversitenin kurulması adeta bir zorunluk haline gelmiştir.

Yorumlar (7)
Çetin Özmen 2 ay önce
Kaleminize sağlık sayın Genel Başkanım
Yüksek öğrenim de güzel bir yolculuk yaptık sayenizde
Ali ALLI 2 ay önce
kaleminize yüreğinize sağlık başkanım. ilk emri OKU olan bir dinin mensuplarının ilimde ileride olması kadar doğal bir durum olamaz.
Fethiye Çam 2 ay önce
Emeğinize, kaleminize sağlık. Dilinize ve yüreğinize sağlık.
Yaşar Kayhan 2 ay önce
Yorumunuza sağlık sayın Yücel Can.
Özge Gürsoy 2 ay önce
İlmin önemini bu denli güzel vurgulamışsınız. Biz de bundan istifade ettik. Kaleminize sağlık sayın yazarım
Esra Özge Işık 2 ay önce
Şehrimiz Elazizimiz eğitim alanında yadsınamayacak şekilde ilerleme katetmiştir. Bir çok bilmediğimiz yeni fakülte ve hizmetleri de sizden öğrenmiş bulundum sayın Başkanım. Sağolunuz varolunuz.
Ali Demirsayar 2 ay önce
Sürekli takip ettiğim ve feyz aldığım yazarlardan en önemlisisiniz.
11°
az bulutlu
Namaz Vakti 14 Nisan 2021
İmsak 04:14
Güneş 05:42
Öğle 12:29
İkindi 16:09
Akşam 19:05
Yatsı 20:27
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 29 57
4. Altay 29 53
5. Altınordu 30 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Tuzlaspor 30 44
9. Ümraniye 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 29 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 29 22
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
Yeni Sayımız
Günün Karikatürü Tümü

Gelişmelerden Haberdar Olun

@